Lộ trình › Luyện nền tảng vẽ › Bài 107/188

Tóc stylized: khối lớn → lọn → highlight

Vẽ tóc như một khối mũ bảo hiểm, chia thành lọn nhọn, thêm tóc con rồi đổ bóng và dải highlight vòng quanh đầu.

Trung cấp 45 phút ★★★ Vừa Hướng dẫn cho macOS · đổi sang Windows

Photoshop hiển thị tiếng Anh. Từ có gạch chân chấm là thuật ngữ trên giao diện — chạm để xem nghĩa, hoặc tra Từ điển Anh–Việt.

File mẫu để luyện tập

Tải về rồi mở bằng Photoshop: FileTệp›OpenMở (⌘ Cmd+O).

Người mới thường vẽ tóc bằng hàng trăm sợi mảnh – kết quả là một búi rối mất khối. Họa sĩ game làm ngược lại: coi tóc là một khối lớn úp lên đầu như mũ bảo hiểm, rồi chia thành vài lọn hình lá nhọn, cuối cùng mới thêm vài sợi tóc con và dải highlight. Ở kích thước sprite, chỉ khối và lọn là đọc được.

Hình mẫu

Ba giai đoạn: khối tóc lớn → chia lọn nhọn và tóc con → bóng và dải highlight răng cưa
Ba giai đoạn: khối tóc lớn → chia lọn nhọn và tóc con → bóng và dải highlight răng cưa

Thời gian ước tính: 45 phút. Tóc luôn to hơn sọ: đỉnh tóc cao hơn đỉnh đầu khoảng 1/6 chiều cao đầu – nếu vẽ tóc sát sọ, nhân vật trông như bị cạo đầu.

Chuẩn bị

  • File mẫu: mở "Đầu chibi chưa có tóc" (1200 × 1200 px). Đường xanh đứt nét là chân tóc và giới hạn khối tóc, chấm cam là xoáy tóc.
  • Bảng màu: nền #8a4b2a, bóng #5c2f1c, highlight #e8a46a, rim light #ffd2a6, bóng tóc trên da #f0b896.
  • Thiết bị: đầu lọn tóc cần nhọn. Bút Wacom/XP-Pen/Huion hoặc Apple Pencil (Bút chì): bật Pen Pressure (Lực nhấn bút) cho Size và nhấc bút nhẹ ở cuối nét. Chuột: vẽ mỗi lọn là một vùng chọn Lasso (Dây thòng lọng) (L) hình lá rồi tô ⌥ Option+⌫ Delete – đầu nhọn tự nhiên, không cần lực nhấn.

Các bước

Sáu bước: đầu và chân tóc → khối lớn → chia lọn → lọn nhỏ và tóc con → bóng → highlight
Sáu bước: đầu và chân tóc → khối lớn → chia lọn → lọn nhỏ và tóc con → bóng → highlight
  1. Xác định chân tóc và xoáy: trên layer Sketch, vẽ đường chân tóc cong ngang trán và đánh dấu xoáy tóc ở đỉnh đầu (hơi lệch ra sau). Mọi lọn tóc tỏa ra từ xoáy.
  2. Khối lớn: layer Hair Base. Dùng Lasso vẽ một khối phủ trùm cả sọ, cao hơn đỉnh đầu, hai bên rủ xuống tới ngang má. Tô #8a4b2a. Chưa cần lọn, chỉ cần khối đẹp.
  3. Kiểm tra khối: thu nhỏ 25%. Nếu bóng dáng đầu + tóc đã ra kiểu tóc bạn muốn (tóc ngắn, bob, rối) thì đi tiếp, chưa thì sửa khối bằng Lasso cộng/trừ.
  4. Chia lọn lớn: trên Hair Base, bật Lock Transparent Pixels (Khóa vùng trong suốt) (/). Dùng Eraser (Tẩy) hoặc Lasso + ⌦ Fn+Delete khoét mép dưới của mái thành 5 lọn nhọn: lọn giữa chĩa xuống, các lọn hai bên chĩa chéo ra ngoài.
  5. Đường lọn: layer Line, vẽ các đường cong từ xoáy tóc xuống đỉnh khe giữa các lọn. Đường hơi cong theo khối cầu của đầu.
  6. Lọn nhỏ và tóc con: thêm 2 lọn nhỏ chĩa ra ở hai bên dưới tai và một sợi tóc dựng (ahoge) trên đỉnh. Thêm 3–4 nét mảnh bên trong khối để gợi các lọn chồng lên nhau. Đừng thêm quá nhiều.
  7. Bóng tóc trên da: layer mới dưới Hair Base, Clipping Mask (Mặt nạ cắt) vào layer da mặt. Nhân bản hình tóc, dời xuống – phải khoảng 10 px, tô #f0b896. Đây là bóng của mái đổ lên trán.
  8. Bóng dưới lọn: layer Hair Shadow Clipping Mask vào Hair Base, Multiply (Nhân (làm tối)). Tô #5c2f1c ở chân mỗi lọn (hình chữ V ngược ngay trên khe giữa hai lọn) và cả mảng phía phải của khối tóc.
  9. Dải highlight: layer Hair Light, Clipping Mask, Normal hoặc Screen. Vẽ một dải ngang cong theo đầu ở khoảng 1/3 phía trên, mép dưới răng cưa. Tô #e8a46a. Dải này đi vòng quanh khối đầu, không đi theo từng sợi.
  10. Rim light: một nét mảnh #ffd2a6 dọc mép trái khối tóc – phía nguồn sáng – làm tóc tách khỏi nền.
  11. Hoàn thiện: tô màu nét viền tóc thành nâu đậm (bật / trên layer Line rồi tô) để tóc mềm hơn. Lưu PSD, xuất PNG nền trong suốt.
Mẹo: đổi màu tóc cực nhanh: thêm LayerLớp›New Adjustment Layer›Hue/SaturationSắc độ/Độ bão hòa, Clipping Mask vào nhóm tóc, kéo Hue – cả nền, bóng, highlight cùng đổi mà vẫn hài hòa.
Lỗi hay gặp: highlight là những vệt trắng chạy dọc từng sợi tóc. Trông như tóc dính keo. Highlight phải là một dải ngang chạy vòng quanh đầu, cắt ngang các lọn.

Nâng cao (tùy chọn)

  • Ba kiểu tóc: dùng cùng đầu mẫu vẽ tóc ngắn nam, tóc đuôi ngựa và tóc dài rủ vai.
  • Tóc bay: vẽ lại khi có gió thổi từ trái: các lọn vẫn tỏa từ xoáy nhưng đầu lọn bị kéo sang phải.
  • Tóc pixel: thu nhỏ còn 64 × 64 px bằng Nearest Neighbor (Điểm lân cận) và quan sát – chỉ khối và dải highlight còn lại.

Mẹo & trick học nhanh

Lọn chồng lọn

Vẽ lọn phía sau trước, lọn phía trước sau trên layer riêng. Lọn trước che một phần lọn sau tạo cảm giác tóc có độ dày.

Số lọn lẻ

Mái tóc với 3, 5 hoặc 7 lọn trông tự nhiên hơn số chẵn. Lọn giữa nên khác kích cỡ hai bên để tránh đối xứng cứng nhắc.

Chọn nhanh vùng tóc

Giữ ⌘ Cmd và bấm vào thumbnail layer Hair Base để chọn đúng hình tóc khi cần tô gradient hay thêm texture.

Kiểm tra nhanh

1 Bước đầu tiên khi vẽ tóc stylized là gì?
2 Dải highlight trên tóc stylized nên chạy theo hướng nào?
3 Dùng chuột, cách nào tạo lọn tóc đầu nhọn dễ nhất?

Bài tập: Nộp kiểu tóc chibi stylized

Làm trong Photoshop rồi nộp file. Máy chấm kiểm tra các yêu cầu kỹ thuật và chỉ cách sửa từng lỗi; giáo viên chấm thêm phần thẩm mỹ.

Làm bài tập