Lộ trình › Môi trường & đạo cụ game › Bài 145/218

Dự án 2: Bản đồ kho báu cũ

Vẽ tấm bản đồ kho báu giấy cũ 1024 × 1024 px – mép rách, viền cháy sém, đảo vẽ tay, đường nét đứt dẫn tới dấu X – bằng texture giấy, Burn/Dodge Tool và Layer Mask, rồi hiển thị thành bảng vật phẩm trong Unity 6.

Nâng cao 60 phút ★★★ Dễ Hướng dẫn cho Windows · đổi sang macOS

Photoshop hiển thị tiếng Anh. Từ có gạch chân chấm là thuật ngữ trên giao diện — chạm để xem nghĩa, hoặc tra Từ điển Anh–Việt.

File mẫu để luyện tập

Tải về rồi mở bằng Photoshop: FileTệp›OpenMở (Ctrl+O).

Bản đồ kho báu là một đạo cụ "kể chuyện": khi người chơi nhặt được nó, game mở một bảng UI lớn để họ đọc đường đi. Vì hiện to giữa màn hình, nó cần chất liệu thuyết phục – giấy ngả vàng, mép rách, vết cháy – nhưng vẫn đọc rõ hòn đảo, con đường và dấu X. Dự án này luyện các công cụ tạo chất liệu của Photoshop: Filter tạo nhiễu, Burn (Làm tối)/Dodge làm cũ, Layer Mask (Mặt nạ lớp) xé mép mà không phá hủy.

Hình mẫu

Tấm giấy cũ mép rách, viền cháy sém, hòn đảo có núi và cây dừa, đường đỏ nét đứt dẫn tới dấu X, la bàn góc dưới trái và con dấu sáp đỏ
Tấm giấy cũ mép rách, viền cháy sém, hòn đảo có núi và cây dừa, đường đỏ nét đứt dẫn tới dấu X, la bàn góc dưới trái và con dấu sáp đỏ

Thời gian ước tính: khoảng 60 phút. Bản đồ không có chữ: chữ nhỏ sẽ khó đọc và phải dịch lại nếu game có nhiều ngôn ngữ. Nếu cần tên địa danh, hãy để Unity hiển thị bằng TextMeshPro đè lên.

Chuẩn bị

  • Canvas: 1024 × 1024 px, Resolution (Độ phân giải) 72, RGB Color, Background Contents: Transparent (mép rách sẽ để lộ nền game phía sau).
  • Công cụ chính: Lasso (Dây thòng lọng) Tool (L), Layer Mask, Burn Tool và Dodge (Làm sáng) Tool (O), Brush (Cọ vẽ) Tool (B), Pen Tool (Bút tạo đường) (P) cho đường nét đứt, Polygon Tool cho la bàn, FilterBộ lọc›Noise›Add Noise và FilterBộ lọc›Render›Clouds.
  • Thiết bị: bút Wacom, XP-Pen, Huion hay iPad cho nét "mực vẽ tay" tự nhiên nhất – bật Shape Dynamics (Biến đổi hình dạng) › Size Jitter (Dao động kích thước) › Control: Pen Pressure (Lực nhấn bút) để nét viền đảo đậm nhạt. Dùng chuột: vẽ đường bờ đảo bằng Pen Tool rồi chuột phải › Stroke Path, tích Simulate Pressure – Photoshop tự làm nét thon hai đầu.
  • File mẫu: "Khung bố cục bản đồ" – vùng hồng là mép sẽ bị rách/cháy, elip xanh là vị trí hòn đảo, dấu X nằm trên giao điểm 1/3.
MàuMã hexDùng cho
#ead7a8Giấy
#c49a5aVết ố quanh mép
#8a5a2aCháy sém
#5a3a1cMực nâu – nét vẽ
#d9c08aMặt đảo
#a8c49aViền bờ (nước nông)
#6b8a9aSóng biển
#a3243bĐường đi + dấu X
#c0392bCon dấu sáp

Các bước

Sáu giai đoạn: phác bố cục, nét viền, màu giấy, cháy mép và vết ố, vệt sáng, chi tiết dấu X và con dấu
Sáu giai đoạn: phác bố cục, nét viền, màu giấy, cháy mép và vết ố, vệt sáng, chi tiết dấu X và con dấu
  1. Tạo file: FileTệp›NewTạo mới, 1024 × 1024 px, Transparent. Đặt "Khung bố cục bản đồ" lên trên cùng (FileTệp›Place Embedded), Opacity (Độ mờ đục) 50%, khóa lại.
  2. Tờ giấy: layer mới Paper, Rectangular Marquee (Khung chọn) (M) chọn vùng cách mép khoảng 40 px, tô #ead7a8 bằng Alt+Backspace. Đây là tờ giấy còn nguyên; mép rách sẽ làm bằng mask ở bước sau.
  3. Texture giấy: nhân đôi Paper (Ctrl+J), đặt Foreground (Màu tiền cảnh) #c49a5a và Background #ead7a8, chạy FilterBộ lọc›Render›Clouds. Đổi Blend Mode (Chế độ hòa trộn) layer này sang Multiply (Nhân (làm tối)), Opacity 35% rồi Ctrl+Alt+G kẹp vào Paper. Thêm FilterBộ lọc›Noise›Add Noise Amount 3%, Monochromatic trên một layer kẹp xám 50% ở chế độ Overlay (Phủ chồng) để giấy có hạt.
  4. Xé mép bằng Layer Mask: chọn Paper, bấm nút Add layer mask dưới bảng Layers. Lasso Tool (L) vẽ những đường răng cưa không đều dọc mép, tô đen trên mask để "xé" giấy. Mép rách đẹp là mép không đều: chỗ khuyết sâu, chỗ chỉ sứt nhẹ; hai góc đối diện có thể khuyết mạnh nhất.
  5. Viền cháy sém: giữ Ctrl và bấm vào thumbnail mask để lấy vùng chọn của tờ giấy. SelectVùng chọn›Modify›Border Width 30 px, rồi SelectVùng chọn›Modify›FeatherLàm mềm viền 10 px. Trên layer kẹp mới ở chế độ Multiply, tô #8a5a2a. Thêm vài vết cháy tròn nhỏ ở góc bằng Brush mềm.
  6. Làm cũ bằng Burn/Dodge: Burn Tool (O), Range Midtones, Exposure 15%, quét nhẹ quanh mép và các nếp gấp. Vẽ 2 nếp gấp (một dọc, một ngang qua tâm) bằng một đường Burn mảnh và một đường Dodge sát bên – cặp tối/sáng tạo cảm giác giấy từng bị gập tư.
  7. Hòn đảo: layer Island, Pen Tool vẽ đường bờ lồi lõm có vịnh và mũi đất, nằm trong elip xanh của file mẫu. Fill #d9c08a, Stroke 6 px #5a3a1c. Thêm LayerLớp›Layer Style›Inner Glow: Color #a8c49a, Size 25 px, Opacity 70% – tạo vành nước nông quanh bờ chỉ bằng một hiệu ứng.
  8. Núi, cây, sóng: núi là 2 tam giác bằng Polygon Tool, nửa phải tô tối #8a6a44; cây dừa vẽ bằng Brush 6 px: thân cong và 4 lá vòng cung. Sóng biển là những dấu "~" nhỏ #6b8a9a rải đều ngoài biển – đủ để mắt hiểu "đây là nước" mà không cần tô xanh cả nền.
  9. Đường đi nét đứt: Pen Tool chế độ Shape, Fill: none, Stroke 8 px #a3243b. Trong ô Stroke Options chọn kiểu nét đứt, bấm More Options, Dash 3, Gap 2, Caps Round. Đường đi bắt đầu từ bãi biển, vòng qua chân núi rồi kết thúc ở dấu X – đường cong chữ S dẫn mắt hay hơn đường thẳng.
  10. Dấu X: hai nét Line Tool 14 px #a3243b, Caps Round, đặt trên giao điểm 1/3 phải – dưới của file mẫu. Đây là điểm quan trọng nhất của bản đồ nên có tương phản mạnh nhất: đỏ đậm trên nền đảo vàng sáng.
  11. La bàn và thuyền: Polygon Tool, Number of Sides 4, Star Ratio 25% vẽ ngôi sao 4 cánh #f6e8c4 viền #5a3a1c, nửa phải tô tối; thêm vòng tròn mảnh và chữ cái N phía trên (chữ duy nhất, ai cũng hiểu). Một con thuyền nhỏ và đuôi thủy quái ở góc biển giúp bản đồ có "chuyện".
  12. Con dấu sáp: Pen Tool vẽ một hình tròn méo #c0392b, Layer Style Bevel & Emboss (Depth 100%, Size 8 px) và một ngôi sao chìm #8a2318 ở giữa. Đặt góc dưới phải, chồng nhẹ lên mép giấy.
  13. Xuất và đưa vào Unity 6: ẩn file mẫu, FileTệp›Export›Export AsXuất ra (tùy chỉnh), PNG, Transparency (Độ trong suốt) bật → treasure_map.png 1024 × 1024 px. Trong Unity 6: Texture Type Sprite (2D and UI), Max Size 1024. Tạo GameObject›UI›ImageHình ảnh trong Canvas, gán sprite, bấm Set Native Size; thêm một Image nền đen Alpha 60% phía sau để làm tối game khi bản đồ mở. Bật/tắt cả panel bằng SetActive khi người chơi nhặt bản đồ.
Mẹo: Mọi lớp "làm cũ" (Clouds, Noise, Burn, vết cháy) đều là layer kẹp riêng. Muốn bản đồ mới tinh cho phần mở đầu game và bản cũ nát cho phần sau? Chỉ cần ẩn/hiện các layer đó rồi xuất hai lần.
Lỗi hay gặp: Làm cũ quá tay – Burn khắp nơi khiến cả tấm bản đồ nâu sậm, dấu X và đường đi chìm mất. Giữ vùng giữa (hòn đảo) sáng và sạch; chỉ mép và nếp gấp mới tối.

Nâng cao (tùy chọn)

  • Bản đồ từng mảnh: cắt bản đồ thành 3 mảnh bằng Layer via Cut, xuất riêng từng mảnh – người chơi thu thập đủ 3 mảnh mới ghép thành bản đồ hoàn chỉnh trong Unity.
  • Dấu X phát sáng: xuất dấu X ra layer riêng 128 × 128 px, trong Unity thêm Animation nhấp nháy Alpha để gợi ý đích đến.
  • Icon túi đồ: nhân bản file, cuộn tròn bản đồ (hình trụ + mép giấy), thu về 128 × 128 px làm icon vật phẩm.

Mẹo & trick học nhanh

Mask để xé, không dùng Eraser

Mép rách làm bằng Layer Mask có thể sửa mãi: tô trắng để "dán" lại, tô đen để xé thêm. Eraser xóa vĩnh viễn và rất khó làm lại mép đẹp.

Stroke Path giả lực nhấn

Không có bút cảm ứng? Vẽ path bằng Pen Tool, chọn Brush 6 px, chuột phải path › Stroke Path › tích Simulate Pressure (cần bật Shape Dynamics › Control: Pen Pressure). Nét sẽ thon hai đầu như vẽ bằng bút thật.

Một màu nhấn duy nhất

Bản đồ gần như đơn sắc nâu – vàng. Màu đỏ #a3243b chỉ dành cho đường đi, dấu X và con dấu, nên mắt người chơi đi thẳng tới thứ quan trọng.

Kiểm tra nhanh

1 Cách xé mép giấy không phá hủy là gì?
2 Vì sao không viết tên địa danh trực tiếp lên bản đồ?
3 Burn Tool dùng để làm gì trong bài này?

Bài tập: Bản đồ kho báu của bạn

Làm trong Photoshop rồi nộp file. Máy chấm kiểm tra các yêu cầu kỹ thuật và chỉ cách sửa từng lỗi; giáo viên chấm thêm phần thẩm mỹ.

Làm bài tập